Ulga dla krwiodawców od 2027 roku. Kto będzie mógł odliczyć 260 zł za litr krwi?

Ulga dla krwiodawców ma wzrosnąć ze 130 do 260 zł za litr honorowo oddanej krwi lub jej składników. Sejm uchwalił zmianę 22 października 2026 r., a dzień później ustawa trafiła do Senatu. Wyższy przelicznik jest planowany od 2027 roku, lecz nie oznacza wypłaty 260 zł. Zmniejszać ma podstawę opodatkowania, a rzeczywista oszczędność zależy od rozliczenia dawcy.

Największe nieporozumienie dotyczy dwóch różnych kwot: wartości darowizny odliczanej w PIT oraz pieniędzy, które dzięki temu pozostają u podatnika. Podwojenie pierwszej nie daje prawa do odebrania jej w całości w urzędzie skarbowym. Nie jest też zapłatą za oddanie krwi.

Druga pułapka to kalendarz. Zeznanie składane w 2027 roku obejmuje zasadniczo poprzedni rok podatkowy. Zapowiadanej podwyżki nie należy więc automatycznie stosować do krwi oddanej w 2026 roku. Poniżej oddzielamy obecne zasady od uchwalonej przez Sejm zmiany, według stanu sprawdzonego 26 października 2026 r.

Co uchwalił Sejm i czy 260 zł już obowiązuje?

Nowelizacja zmienia sposób wyceny darowizny na cele krwiodawstwa w art. 26 ustawy o PIT. Zamiast pojedynczej kwoty rekompensaty wskazuje jej podwojoną wartość, mnożoną przez liczbę litrów oddanej krwi lub jej składników. Przy obecnym przeliczniku 130 zł daje to 260 zł za litr. Zmiana obejmuje również składniki krwi, a nie wyłącznie krew pełną.

Rząd przyjął projekt 29 września. Po uchwaleniu przez Sejm 22 października ustawa została przekazana Senatowi 23 października jako druk nr 884. Znajduje się w planie posiedzenia rozpoczynającego się 27 października. Na 26 października nie jest to jeszcze obowiązująca podwyżka. Dalszy przebieg prac, podpis prezydenta i ogłoszenie ustawy mają znaczenie dla jej ostatecznego kształtu oraz wejścia w życie.

Którego roku dotyczy planowana wyższa ulga?

Uchwalony tekst przewiduje wejście zmiany dotyczącej krwiodawstwa w życie 1 stycznia 2027 r. i stosowanie nowych przepisów do dochodów lub przychodów uzyskanych od tego dnia. To termin zapisany w ustawie przekazanej Senatowi, a nie potwierdzenie zakończenia całej procedury legislacyjnej.

W praktyce trzeba rozdzielić dwa rozliczenia. Darowiznę krwi z 2026 roku uwzględniasz w PIT za 2026 rok, składanym w 2027, według dotychczasowego przelicznika 130 zł za litr. Jeśli zmiana wejdzie w życie w przedstawionej wersji, wyższe odliczenie za donacje z 2027 roku znajdzie zastosowanie w rozliczeniu tego roku, składanym w 2028. Sam późniejszy dzień wysłania deklaracji nie podwaja wartości wcześniejszej darowizny.

Kto może odliczyć darowiznę krwi od dochodu lub przychodu?

Obecna ulga przysługuje honorowym dawcom, którzy bezpłatnie oddali krew lub jej składniki i uzyskują dochody opodatkowane skalą albo przychody objęte ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Przy skali odliczenie pomniejsza dochód; przy ryczałcie — przychód. O zastosowaniu ulgi decyduje więc również sposób opodatkowania, nie tylko sam fakt donacji.

Nie jest to przywilej zarezerwowany wyłącznie dla wieloletnich dawców z odznaką. Tytuł honorowego dawcy przysługuje osobie, która oddała krew bezpłatnie i została zarejestrowana w jednostce publicznej służby krwi. Podatkowe rozliczenie opiera się jednak na rzeczywiście przekazanej ilości, potwierdzonej zaświadczeniem. Nie wystarcza zamiar oddania krwi ani samo stawienie się w punkcie pobrań.

Osoba rozliczająca wyłącznie dochód podatkiem liniowym nie odlicza tej darowizny w PIT-36L. Jeśli jednocześnie ma dochody objęte skalą, powinna ocenić możliwość odliczenia w odpowiednim zeznaniu dla tych dochodów. Podwyżka przelicznika nie oznacza automatycznego rozszerzenia ulgi na każdy sposób rozliczania działalności.

Ile można odliczyć i ile naprawdę oszczędzić na PIT?

Wartość darowizny oblicza się przez pomnożenie litrów z zaświadczenia przez właściwą stawkę. Poniższe autorskie obliczenia pokazują obecny i planowany wariant. Objętości są przykładami rachunkowymi, nie zaleceniem liczby donacji ani informacją o dopuszczalnej częstotliwości oddawania krwi.

Ostatnia kolumna zakłada, że całe odliczenie obniża podstawę opodatkowaną stawką 12%, podatnik ma wystarczający dochód i mieści się w limicie darowizn. Pokazuje iloczyn odliczenia i stawki przed wpływem zaokrągleń rocznego rozliczenia. Nie jest gwarantowaną kwotą zwrotu. Dla jednego litra różnica między obecną a planowaną korzyścią przy takim założeniu wynosi 15,60 zł: 31,20 zł zamiast 15,60 zł.

Jeżeli po uwzględnieniu sytuacji podatnika nie ma podatku do zmniejszenia, sama darowizna nie tworzy wypłacanego świadczenia. Również przy ryczałcie nie należy stosować automatycznie 12%: efekt zależy od właściwej stawki i zasad rozliczenia przychodu.

Czy po podwyżce nadal będzie obowiązywał limit 6%?

Podwojenie przelicznika nie znosi limitu darowizn. Odliczenie za krwiodawstwo jest objęte wspólnym limitem 6% dochodu lub przychodu, zależnie od formy opodatkowania. Do tej samej puli należą również odpowiednie darowizny na cele pożytku publicznego, kult religijny, kształcenie zawodowe i odbudowę wskazanych zabytków. Nie są to osobne dodatkowe 6% dla każdej kategorii.

Przykład: przy dochodzie 40 000 zł limit wynosi 2400 zł. Jeśli inne darowizny objęte tą pulą wykorzystały już 2300 zł, pozostaje 100 zł. Nawet gdy wartość krwi według właściwego przelicznika wyniesie 260 zł, w takim modelu odliczysz z niej najwyżej 100 zł. To obliczenie ilustruje działanie wspólnego limitu; wyższa stawka za litr nie pozwala przekroczyć dostępnej puli.

Jakie dokumenty przygotować do rozliczenia?

Podstawą jest zaświadczenie o ilości bezpłatnie oddanej krwi lub jej składników, wystawione przez jednostkę realizującą zadania w zakresie pobierania krwi, np. regionalne centrum krwiodawstwa i krwiolecznictwa. Kwotę odliczenia ustala się na podstawie potwierdzonej objętości oraz stawki właściwej dla rozliczanego roku. Dzięki temu można oddzielić dokumentację donacji z 2026 i 2027 roku.

Według obecnych zasad ulgę wykazuje się w PIT-37, PIT-36 albo PIT-28 wraz z załącznikiem PIT/O. Nie wolno ponownie odliczyć tej samej darowizny w innym zeznaniu ani uwzględnić wartości zwróconej podatnikowi. Przygotowując rozliczenie, porównaj więc zaświadczenie z pozostałymi darowiznami i wcześniej wykorzystanymi odliczeniami.

Co zrobić teraz, żeby nie pomylić obecnej ulgi z planowaną?

Za 2026 rok zbieraj dokumenty według obecnych zasad i nie wpisuj podwójnego przelicznika tylko dlatego, że deklarację wyślesz już po Nowym Roku. Do planowania przyszłej korzyści możesz użyć wariantu 260 zł za litr, ale oznacz go jako warunkowy. Przed rozliczeniem za 2027 rok potwierdź ostatecznie ogłoszone przepisy, właściwą stawkę i dostępny limit darowizn.

Najprostsza kontrola obejmuje trzy pytania: z którego roku jest donacja, ile litrów potwierdza zaświadczenie i od jakiej podstawy wolno odjąć jej wartość? Dopiero potem można obliczać wpływ na podatek. Taka kolejność chroni przed dwoma błędami naraz: zastosowaniem przyszłej stawki do starego roku oraz potraktowaniem odliczenia jako gotówki należnej dawcy.

Sprawdź podobne artykuły