Od 22 października do 16 listopada 2026 roku rolnicy mogą ubiegać się w ARiMR o pomoc za straty w uprawach spowodowane przymrozkami wiosennymi, gradem, deszczem nawalnym lub huraganem. Nie wystarczy jednak sam uszkodzony plon: znaczenie mają szkody w całym gospodarstwie, protokół komisji, rodzaj uprawy i ubezpieczenie. Wniosek składa się przez Portal Rolnika, a poszczególne stawki nie przysługują automatycznie każdemu.
Z tego artykułu dowiesz się:
1. Kiedy ruszył nabór ARiMR i kto może dostać pomoc?
2. Jakie szkody i uprawy obejmują nowe przepisy?
3. Ile wynoszą stawki pomocy i dlaczego przy gradzie trzeba uważać?
4. Jakie dokumenty przygotować do wniosku?
5. Gdzie i do kiedy złożyć wniosek przez Portal Rolnika?
6. Co może obniżyć wypłatę i co zrobić przed wysłaniem?
Jeszcze 14 października opisywaliśmy zapowiedź wsparcia po szkodach pogodowych i decyzję rządu. Wówczas istotne było, czy nowe przepisy zostaną opublikowane i kiedy otworzy się nabór. Teraz ARiMR potwierdziła już daty przyjmowania wniosków, dlatego najważniejsze staje się sprawdzenie własnych upraw i dokumentów.
Nowa pomoc za szkody w uprawach nie jest tym samym programem co dopłaty do nawozów i paliwa ani odrębny nabór dotyczący wysokich temperatur z końca czerwca. Złożenie wniosku w niewłaściwym programie nie zastępuje zgłoszenia szkód na zasadach właściwych dla tego naboru.
Kiedy ruszył nabór ARiMR i kto może dostać pomoc?
Wnioski są przyjmowane od 22 października do 16 listopada 2026 roku. ARiMR uruchomiła w tym terminie nabór pomocy krajowej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 13 października 2026 roku, opublikowanego w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1327. Sam fakt posiadania gospodarstwa rolnego nie przesądza o przyznaniu środków.
O pomoc może się ubiegać producent rolny mający numer identyfikacyjny w ewidencji producentów (numer EP), który spełnia warunki przewidziane dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw. W gospodarstwie szkody spowodowane wskazanymi zjawiskami w 2026 roku muszą przekraczać 30% średniej rocznej produkcji roślinnej, ustalonej według zasad wynikających z przepisów. To próg oceniany dla gospodarstwa, nie proste stwierdzenie, że na jednym polu ucierpiało 30% roślin.
Przed przygotowaniem wniosku należy porównać dane z protokołu oszacowania strat z rzeczywistą powierzchnią uszkodzonych upraw. Decyzja zależy od udokumentowanego spełnienia warunków, a nie od samego opisu zdarzenia pogodowego.
Jakie szkody i uprawy obejmują nowe przepisy?
Program dotyczy szkód w uprawach rolnych spowodowanych w 2026 roku przez przymrozki wiosenne, grad, deszcz nawalny lub huragan. Nie należy doliczać szkód z innych zdarzeń tylko dlatego, że wystąpiły w tym samym sezonie. Dokumentacja komisji musi odnosić się do rodzaju i skali szkody objętej pomocą.
Z tego instrumentu wyłączono powierzchnie upraw drzew i krzewów owocowych. Trzeba również odróżnić go od wsparcia dotyczącego wysokiej temperatury co najmniej 37°C w dniach 27–29 czerwca. Powierzchnie, w odniesieniu do których złożono wniosek o pomoc z tamtego programu, nie mogą być ponownie wykazane do tej pomocy. Takie rozdzielenie zapobiega podwójnemu finansowaniu tych samych areałów.
Rolnik posiadający kilka typów upraw powinien ustalić oddzielnie, które działki i powierzchnie mieszczą się w tym programie, a które należą do wyłączeń. Wątpliwości dotyczące konkretnej powierzchni warto wyjaśnić z ARiMR przed terminem zakończenia naboru.
Ile wynoszą stawki pomocy i dlaczego przy gradzie trzeba uważać?
Podawane w komunikatach stawki 3000, 2000 i 1000 zł za hektar są uzależnione od skali strat na danej powierzchni. Nie oznaczają gwarantowanej wypłaty w tej wysokości. Co ważne, szczegółowe brzmienie § 13zzzj rozporządzenia rozróżnia także rodzaj zjawiska pogodowego przy najwyższym przedziale.
| Poziom strat w uprawie | Stawka na hektar | Zakres zdarzeń wskazany w przepisie |
|---|---|---|
| Co najmniej 70% | 3000 zł | Przymrozki wiosenne, deszcz nawalny lub huragan |
| Co najmniej 50%, ale mniej niż 70% | 2000 zł | Przymrozki wiosenne, grad, deszcz nawalny lub huragan |
| Co najmniej 30%, ale mniej niż 50% | 1000 zł | Przymrozki wiosenne, grad, deszcz nawalny lub huragan |
Uwaga na grad przy stratach co najmniej 70%: w najwyższej stawce 3000 zł/ha § 13zzzj ust. 10 pkt 1 nie wymienia gradu. Nie wolno zatem automatycznie przypisywać tej kwoty takim szkodom wyłącznie na podstawie uproszczonego zestawienia stawek. W przypadku znacznych strat gradowych trzeba ustalić z ARiMR sposób kwalifikacji konkretnego protokołu w świetle obowiązującego przepisu.
Próg strat przekraczających 30% średniej rocznej produkcji roślinnej gospodarstwa jest odrębnym warunkiem dostępu do programu. Procent uszkodzenia danej uprawy służy natomiast do ustalenia właściwego przedziału stawki. Pomylenie tych dwóch wielkości może prowadzić do błędnego oszacowania pomocy.
Jakie dokumenty przygotować do wniosku?
Podstawowym dokumentem jest protokół oszacowania szkód sporządzony przez właściwą komisję i potwierdzony przez wojewodę. Powinien on umożliwiać ustalenie rodzaju zdarzenia, wielkości strat oraz powierzchni objętej szkodą. Wniosek oparty wyłącznie na własnym szacunku rolnika nie zastępuje tego potwierdzenia.
Potrzebne są również dokumenty dotyczące ubezpieczenia upraw, w tym kopie polis. Jeżeli z polisy nie wynika fakt opłacenia składki, należy dołączyć potwierdzenie jej zapłaty. Ubezpieczenie ma znaczenie nie tylko dla kompletności załączników: ustawowe warunki mogą wpłynąć na końcową kwotę wsparcia.
Przed wysłaniem dokumentów sprawdź zgodność numeru EP, danych wnioskodawcy, hektarów i informacji o stratach. Przygotuj czytelne dokumenty oraz zwróć uwagę, czy wskazane w protokole powierzchnie nie są wyłączone z naboru. Aktualne wymagania należy porównać z oficjalnym komunikatem ARiMR.
Gdzie i do kiedy złożyć wniosek przez Portal Rolnika?
ARiMR wskazuje Portal Rolnika jako kanał składania wniosków. W oficjalnym opisie programu odsyła do ścieżki „Załatw sprawę”, a następnie do kategorii „Klęski i inne niekorzystne zdarzenia”. Wnioskodawca powinien skorzystać z właściwej usługi dotyczącej szkód w uprawach w 2026 roku, a nie z podobnie nazwanych wniosków z poprzednich lat lub z odrębnego naboru po upałach.
Termin końcowy to 16 listopada 2026 roku. Według informacji ARiMR o dacie złożenia przesądza systemowe potwierdzenie wysłania wniosku przez Portal Rolnika. Samo rozpoczęcie jego wypełniania, pozostawienie wersji roboczej lub przygotowanie skanów nie jest równoznaczne ze skutecznym złożeniem. Po przesłaniu należy zachować otrzymane potwierdzenie.
Na publicznej stronie programu w odczytanych materiałach nie udostępniono odnośnika do szczegółowej instrukcji bieżącego formularza ani samego formularza. Nie oznacza to, że nie występują po zalogowaniu. Dlatego nie podajemy niezweryfikowanych nazw pól, przycisków ani konkretnego sposobu podpisywania wniosku. Instrukcja ogólna Portalu Rolnika nie zastępuje dokumentacji tego konkretnego naboru.
Co może obniżyć wypłatę i co zrobić przed wysłaniem?
Wysokość pomocy może zostać ograniczona przez przepisy o łączeniu wsparcia z inną pomocą publiczną i odszkodowaniami ubezpieczeniowymi. Rozporządzenie określa limity odnoszące się do utraty dochodu: co do zasady 80%, a w przewidzianych przypadkach 90%. To limity, które trzeba zestawić z innymi wypłatami i rzeczywistą szkodą; nie są dodatkową premią za każdy hektar.
Znaczenie ma też spełnienie wymaganego poziomu ubezpieczenia upraw. Niespełnienie odpowiedniego warunku może skutkować obniżeniem pomocy o 50%. Ponadto przy przekroczeniu puli środków przewidzianej dla programu, wynoszącej 660 mln zł, może zostać zastosowany współczynnik pomniejszający kwoty. Stawka z tabeli jest więc punktem wyjścia do obliczenia, nie obietnicą wypłaty.
Przed złożeniem wniosku wykonaj trzy kontrole: porównaj protokół komisji z właściwymi powierzchniami, upewnij się, że masz załączniki ubezpieczeniowe i sprawdź rodzaj szkody przy danej stawce. Następnie dopilnuj potwierdzenia wysłania wniosku w Portalu Rolnika przed 16 listopada. W razie niejasności dotyczących stawki dla gradu lub wyłączeń kieruj pytania do ARiMR, zamiast opierać się na uproszczonych zestawieniach.